Tijdens het bewerken en verwerken van plexiglas, ook wel acrylaat, pmma of perspex genoemd, kunnen oneffenheden in het oppervlak ontstaan, zoals bijvoorbeeld de zaagslag na het zagen van plexiglas. Dit kan om verschillende redenen onwenselijk zijn. In de eerste plaats omdat het er niet fraai uitziet, maar ook omdat dergelijke sporen het verlijmen van plexiglas bemoeilijken. Gelukkig is het vrij eenvoudig om plexiglas te polijsten, zodat de randen er fraai afgewerkt uitzien en waardoor de platen goed verlijmd kunnen worden. Met behulp van een paar simpele gereedschappen en onze tips kunt u plexiglas moeiteloos polijsten.

Geëxtrudeerd of gegoten plexiglas?

Voordat u plexiglas gaat polijsten is het belangrijk om te weten of het plexiglas geëxtrudeerd of gegoten is. Bij geëxtrudeerde platen (plexiglas XT) moet u rekening houden met de druk waarmee geschuurd en gepolijst wordt. Deze platen zullen makkelijker smelten waardoor er een kleverige en stroperige rand ontstaat. Bij gegoten plexiglas is dit niet het geval.

Plexiglas schuren

De zaagsporen die na het zagen plexiglas achterblijven wordt ‘zaagslag’ genoemd, de sporen die na een machinale bewerking achterblijven (zoals frezen) noemen we ‘machineslag’. Het verschil tussen beide is de diepte van de sporen. Voordat u dergelijke sporen gaat wegwerken, moeten de diepste groeven weggeschuurd worden. Logischerwijs begint u bij een zaagslag met grover schuurpapier (korrel 80) dan bij een machineslag (korrel 200). Schuur de randen mooi egaal en recht en herhaal dit vervolgens met een fijnere korrel, oplopend van 80 naar 200 naar 800. Uiteindelijk ontstaat er een vlakke en matte rand, deze rand is nu goed genoeg om de plaat te verlijmen. Hierover kunt u meer lezen in het artikel ‘Plexiglas lijmen’.

Plexiglas-polijsten-schuurpapier

Plexiglas polijsten

Voor het mooiste esthetische resultaat kunt u de rand gaan polijsten totdat de rand weer glashelder is. Hiervoor zijn polijstpasta’s leverbaar die speciaal voor plexiglas ontwikkeld zijn, zoals Zvizzer Heavy cut en Fine cut polijstmiddel. Verder hebt u een polijstschijf en een boormachine nodig. Breng de pasta aan op de rand en ga rustig met de lappenschijf over de rand, oefen lichte druk uit en bekijk continu het resultaat. U kunt geleidelijk aan de druk en de draaisnelheid opvoeren, maar wees behoedzaam en alert. Met een klein beetje moeite worden de bewerkte randen weer glashelder.

Krassen kunt u het beste verwijderen met een krasverwijderaar (bijvoorbeeld Xerapol), de korrels in deze pasta zijn fijner dan in polijstpasta. Doe een beetje krasverwijderaar op een doek en draai kleine rondjes over de kras. Controleer regelmatig of de kras kleiner wordt en bepaal aan de hand van die controle hoeveel druk of krasverwijderaar nodig is.

Plexiglas-polijsten-lappenboorr

Plexiglas vlampolijsten

Met behulp van een brander kunt u de randen van een plexiglasplaat makkelijk glad afwerken. Voordat dit gedaan kan worden, moeten de randen wel geschuurd worden zoals hiervoor is beschreven. Niet elke brander is geschikt voor vlampolijsten, de vorm van de vlam en de brandstof zijn van grote invloed op het eindresultaat. Zowel propaan- als acetyleenbranders zijn geschikt voor het vlampolijsten, deze geven een veel hetere vlam dan een butaanbrander. De brander moet voorzien zijn van een (verstelbare) uiteinde waarmee een ‘potloodvlam’ gevormd wordt. Dit is een spits toelopende vlamvorm.

Als de rand van de plaat geschuurd is met fijn schuurpapier legt u de plaat op een geschikte (vuurvaste) ondergrond. Steek de brander aan en stel de vlam zodanig is dat er een stabiele en niet al te grote vlam gevormd wordt. Het formaat moet – zoals de naam al aangeeft – overeenkomen met het uiteinde van een potlood. Bij het vlampolijsten mag de kegel van de vlam (de helder oplichtende kern) het plexiglas niet raken. Richt de vlam op de rand en haal de brander in één rustige beweging (zeker niet te langzaam) langs de rand. Het plexiglas smelt en zal vervolgens dichtvloeien tot een glashelder oppervlak. We raden u aan om dit eerst te oefenen op een reststuk.

Benodigdheden voor het polijsten van plexiglas

  • Schuurpapier met verschillende korrels (P80, P200, P800)
  • Scotchbrite of gelijksoortig schuurwol
  • Lappenschijf / Polijstschijf
  • Boormachine met variabel toerental
  • Polijstpasta voor plexiglas
  • Acetyleen of Propaanbrander (Geen Butaanbrander!)